Dergiciliğin, dergilerin hap gibi eriyip yok olduğu bir dönemde, fotoğrafçılığın 27 yıldır ABECE’sini anlatan Fotoğraf Dergisi’nin yayın yönetmeni, Öğretim Görevlisi Ömer Serkan Bakır ile 15 Haziran Doğa Fotoğrafı Günü sebebiyle doğa fotoğrafçılığını, fotoğraf sanatına ilgi duyanlara rehberlik edecek kitapları ve Bakır’ın favorim dediği fotoğraf kitaplarını konuştuk. 

İlknur Akgül Ardıç

Türkiye’de ilk defa yayınlanan dijital fotoğraf dergisi Photo Digital’i 1999 yılında yayına hazırlamaya başlayan Fotoğraf Dergisi Yayın Yönetmeni ve Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Öğretim Görevlisi Ömer Serkan Bakır, internet üzerinden yapılan ülkemizdeki ilk fotoğraf yarışmasını organize etti, onlarca fotoğraf yarışması için danışmanlık yaptı, Türkiye’nin değişik şehirlerinde fotoğraf gösterileri gerçekleştirdi. Bugüne kadar “Vapurda…”, “Su Üstünde Yaşam”, “Doğu’nun Kararan Yıldızı: İran”, “Angkor Tapınakları”, “Yaşam Güzel Bir Gündü”, “Yaşamdan”, “Kuzey & Orta Pakistan”, “Kuzey Kore” ve “Çernobil” isimli fotoğraf gösterileri 20’den fazla şehirde izleyiciyle buluşan ulusal-uluslararası fotoğraf ödüllü Ömer Serkan Bakır’la biraz fotoğraf, biraz kitap konuştuk.

15 Haziran tarihi Doğa Fotoğrafı Günüydü. Fotoğrafçılık alanında doğa fotoğrafçılığının yeri nedir?

Fotoğrafçılık gerek amatör gerekse profesyonel anlamda farklı dalları ve uzmanlıkları olan bir alandır. Gezi fotoğrafçılığı, doğa fotoğrafçılığı, sokak fotoğrafçılığı, yemek fotoğrafçılığı, moda fotoğrafçılığı, ürün fotoğrafçılığı, haber fotoğrafçılığı, düğün fotoğrafçılığı gibi birçok farklı alandan bahsedebiliriz. Kelebek fotoğrafçılığı ya da kuş fotoğrafçılığı gibi dallar, sabır, bilgi ve birikim gerektiren özel alanlar… Doğa fotoğrafçılığı, gezmeyi, doğayı ve çevreyi seven tüm fotoğraf severlerin rahatça yapabilecekleri ve kendilerini pek çok açıdan geliştirebilecekleri bir alan.

Yeni başlayanlar için doğa fotoğrafçılığı konusunda rehber alınabilecek en iyi kitaplar hangileri sizce?

Doğa fotoğrafçılığı ya da diğer alanlar için önce bazı temel fotoğraf bilgilerinin çok iyi anlaşılması gerekiyor. İyi bir doğa fotoğrafçısı olabilmek için öncelikle ışık konusuna hakim olmak ve bolca pratik yapmak gerekir. Aynı şekilde kompozisyon ve fotoğraf tekniğinin de eksiksiz öğrenilmesi gerekiyor. Tabi ekipmanlarınızı tanımak, gereken ekipmanlara sahip olmak da önemli… Doğa fotoğrafçılığı konusuna ilgili okurlar için bazı kitaplar önerebilirim.

  • Doğa Fotoğrafçısının El kitabı-Tarık Yurtgezer
  • Fotoğrafın Yapısal Öğeleri ve Fotoğraf Sanatında Kompozisyon – Prof. Sabit Kalfagil
  • Doğada Dijital Fotoğrafçılık – James Martin
  • Türkiye Fotoğraf Rehberi – Faruk Akbaş 
  • Türkiye’nin Üzerindeki Işık – Prof. Sabit Kalfagil
  • Doğada Fotoğrafı Görmek – Tarık Yurtgezer
  • Fotoğrafta Pratik Kompozisyon – Faruk Akbaş

“Zamanın sesi hiç üzücü gelmiyor bana: çan sesine, duvar veya kol saatlerinin sesine bayılıyorum ve ilk fotoğrafik uygulamaların marangozluk ve kesinlik mekanizmalarıyla ilişkili olduğunu hatırlıyorum: Kısacası, fotoğraf makinesi görmenin saatiydi ve belki, içimde çok eskilerden kalma biri fotoğraf mekanizmasında o canlı ahşap sesini duyuyor hâlâ.” Roland Barthes, Camera Lucida – Fotoğraf Üzerine Düşünceler 

Fotoğraf kitaplarından bahsedersek neler anlatırsınız? Özellikleri nelerdir?

Yaklaşık 25-30 yıl önce fotoğrafa meraklı bir gencin edinebileceği sadece iki-üç tane fotoğraf kitabı varken günümüzde hemen her alanda birçok bilgi kaynağına ve kitaba ulaşmak oldukça kolay. Fotoğrafçılığın temel bilgileri bu tür bilgi içeren hemen her kitabın bir kısmını kaplıyor. Teknik olarak bu bilgileri anlamak için okuduklarınızı mutlaka uygulama ile pekiştirmeniz lazım. Aksi takdirde okunan bilgiler kısa sürede unutulabiliyor. Bu yüzden sahada bolca fotoğraf çekmek, kaliteli içeriklerin oluşmasına büyük katkı sağlıyor.

Kompozisyon

“…Yanlış bir inanca göre bazı figürler her fotoğrafta yaşam ögesi ya da ilgi merkezi olabilirler. Bu basmakalıp figürlerin başında yarı çıplak kadın modeller gelir. Traktör mü çekeceğiz, su sayacı mı? Makarna mı çekeceğiz, yoksa kamyon mu?.. Gelsin çıplaklar… Hele model güzelse, doğal olarak fotoğraf da güzel olacaktır. Zaten fotoğraf mevcut güzellikleri aktarmaktan başka ne yapabilir ki (!)…”

Fotoğrafın Yapısal Öğeleri ve Fotoğraf Sanatında Kompozisyon, Sabit Kalfagil

En beğendiğiniz fotoğraf kitapları hangileri?

Değerli hocamız Prof. Sabit Kalfagil’in “Fotoğrafın Yapısal Öğeleri ve Fotoğraf Sanatında Kompozisyon” isimli kitabı tüm fotoğraf severlerin ve tabi bizlerin de başucu kitabıdır. Sevdiğim yabancı fotoğrafçıların fotoğraf albümlerini yurt dışına gittiğimizde sıklıkla almaya çalışırdım. Günümüzde internetin tüm bilgi ve görsellere anında ulaşmamızı sağlaması ve tabii albüm fiyatlarının bu kadar yükselmesi bu konuyu biraz sınırlandırdı. Ancak hala elinizde tutarak sayfalarını çevirdiğiniz bir fotoğraf albümüne bakmanın keyfini tarif etmek zor. 

Ömer Serkan Bakır Kimdir?

İstanbul’da doğdu. İstanbul Üniversitesi Kontrol Sistemleri Teknolojisi ve Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Fotoğraf Bölümü’nü bitirdi. 

Çeşitli üniversitelerde ve eğitim kurumlarında fotoğraf dersleri verdi. Bilgisayar teknolojileri, dijital fotoğrafçılık, mobil fotoğrafçılık, koleksiyonculuk ve seyahat fotoğrafçılığı konularındaki yazıları çeşitli gazete ve dergilerde yayımlandı. Fotoğrafları ulusal ve uluslararası dergi ve gazetelerde yer aldı. Dergi ve kitap kapaklarında kullanıldı.

Fotoğraf Dergisi Yayın Yönetmeni olarak görev yapıyor ve Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi’nde fotoğraf dersleri veriyor.

Instagram: @osbakir, www.omerserkan.com

Diğer Uzman Görüşleri röportajlarını okumak için tıklayın.