“Unutmayın, iyi edebiyatı konuşacağınız birileri var!” mottosuyla yola çıkan İstanbul Edebiyat Kulübü, 2017’den bu yana Türk ve dünya edebiyatının önemli ve değerli sayılan kitaplarını okumak, tartışmak için bir araya geliyor.

Pınar Taşcı

İstanbul Edebiyat Kulübü, Burhan Kebabcı tarafından 2017 yılında kuruldu. Aynı kitabı, farklı bakış açılarıyla okuyarak üzerinde konuşmanın okuma hazzını katbekat arttırdığını düşünen kulüp üyeleri sadece kitap buluşmaları yapmıyor. Bu belki de onları birçok kitap kulübünden ayıran bir özellik. Ayda en az iki kez, hep birlikte tiyatro etkinliklerine katılıyorlar. Bunun haricinde, katılımcıların mezat ortamını tanımaları için kulüp içerisinde zaman zaman kitap mezatları yapılıyor. Film okumaları ve edebiyat, kültür-sanat içerikli bilgi yarışmaları da yine kulüp içerisinde yapılan etkinliklerden.

İstanbul Edebiyat Kulübü Bugüne Kadar Hangi Kitapları Okudu?

5 yılda 86 okuma etkinliği düzenleyen kulüpte okunan kitapların bazıları şöyle:

  • Tehlikeli Oyunlar – Oğuz Atay
  • İki Şehrin Hikayesi – Charles Dickens
  • Oblomov – Gonçarov
  • Sevgili Arsız Ölüm – Latife Tekin
  • Varolmanın Dayanılmaz Hafifliği – Milan Kundera
  • Dorian Gray’in Portresi – Oscar Wilde
  • Martin Eden – Jack London
  • Huzur – Ahmet Hamdi Tanpınar
  • Veba Geceleri – Orhan Pamuk
  • Tiamat – İhsan Oktay Anar

Kitap Seçimleri Nasıl Yapılıyor?

Kitap seçimleri kulüp yöneticisi Burhan Bey tarafından hazırlanan sekiz kitaplık liste üzerinden puanlama sistemi ile yapılıyor. Listeyi oluştururken dikkat edilen en önemli husus, seçilen kitapların Türk ve dünya edebiyatının önemini ve değerini kabul ettiği eserler olması. Ayrıca zamanın ruhuna yenik düşmeyen, her dönem okunacak kitapları listeye alıyorlar. Kulüp üyeleri bu listeden iki kitaba oy verebiliyor. İlk sırada oy verilen kitap üç puan, ikinci sırada oy verilen kitap bir puan alıyor ve en çok puanı toplayan kitap okuma listelerine dâhil ediliyor. Bu seçimleri her üç haftada bir yaparak kulübe yeni katılan üyelerin de oy vermesini ve hızlıca aidiyet hissetmesini sağlıyorlar.

Toplantıların Akışı Nasıl Planlanıyor?

Toplantılar her üç haftada bir düzenli olarak gerçekleşiyor. Yüz yüze buluşmayı tercih etseler de pandemi döneminde koşullar gereği çevrim içi buluşmalar da yapıldı. Yüz yüze toplantılarda, katılımcıların birbirlerini rahatça görebileceği şekilde oturum sağlayabildikleri mekânlar tercih ediliyor. Etkinlik başlangıcında kısaca etkinlik kurallarından bahsediliyor, ardından isteyen üyeler okudukları, etkilendikleri farklı bir kitabın tanıtımını yapıyor. Sonrasında moderatör günün yazarının yaşamına, edebiyatına dair açıklayıcı bilgiler sunuyor.

Etkinliğin ilk bölümünde, seçilen yazarın edebiyatı genel olarak konuşuluyor. Katılımcılar, yazarın (varsa) diğer kitaplarıyla karşılaştırma yapıyor, tavsiyeler veriyor ve eleştirilerini sunuyor.

İlk bölüm sonunda kısa bir aranın ardından ikinci bölüme geçiliyor ve artık seçilen kitap ayrıntılı biçimde konuşuluyor. Bu konuşma kitabın içeriğine göre, edebiyat teknikleri bağlamında, sosyolojik tahlil şeklinde veya tarih-kültür eleştirisi minvalinde, her üyenin kitabı istediği noktadan değerlendirmesiyle oluyor.

İstanbul Edebiyat Kulübü, bu buluşmalar ile yaklaşık 3-4 saat arası süren muazzam bir kültür ortamı oluşturuyor.

Katılımcı Profili Nasıl ve Nasıl Katılım Sağlanabilir?

Birçok meslek grubundan katılımcılar yer alıyor kulüpte. Doktor, mühendis, psikolog, öğretmen, mimar, mali müşavir… Kulübün üye seçiminde tek kriteri düzenli bir okur olunması.

Başvuruları internet siteleri üzerinden kabul ediyorlar. Şu an kulübe üye sayısı 50 kişi civarında ve etkinliklerin verimli geçmesi için kişi sayısını çok arttırmıyorlar. Ayrılanlar veya kulüp kuralları gereği çıkarılanlar olunca yeni katılımcı alınabiliyor.

Katılımcıların İstanbul Kitap Kulübü ile İlgili Yorumları

  • “Kitap okumak benim vazgeçilmezimdir. Daha önce kulüp deneyimim olmadığı için bana neler kazandıracağını hem bilmiyor hem de çok şey beklemiyordum ki İEK zamanla bana inanılmaz bir zenginlik kattı. Kulüpte seçilen kitapların büyük bir kısmını daha önce okumuş olduğum için ikinci kere tekrar okuma yapıyorum ve bu tekrarlarda aradan geçen zamanda farkındalığımın arttığını gördüm.” – Mehtap Duran
  • “İEK ile yaptığımız kitap toplantılarında edebiyatı her yönüyle konuşuyoruz. Okuduğumuz kitapların yazarları, alt metinleri, edebî yönü, türü, söyleyiş hataları (telaffuz) gibi birçok konu ile kelimenin tam manasıyla kitabı didik didik inceliyor, derinlere iniyoruz hep birlikte. Okuduğum kitabın bana ne kazandırdığı konusunda daha çok düşünüyorum, kendi bakış açıma 50 kişinin perspektifi, bakış açısı eklenince ortaya çıkan şölen ve bende daha çok öğrenmek üzerine yarattığı motivasyon beni öyle çok doyuruyor ki…” – Betül Gülekoğlu
  • “İstanbul Edebiyat Kulübü ailesine yaklaşık 7 ay önce katıldım. Yollarımızı kesiştiren, okuduğum kitapları birileri ile konuşma, tartışma, farklı açılardan da değerlendirebilme ihtiyacıydı. Kulüp bu beklentimi fazlasıyla karşıladı, hatta kulüpte okunan bir kitabı herkes kendi sosyo-kültürel birikimiyle öyle bir yorumluyor ki, ben bu kitabı hiç okumamış/anlamamış gibi hissedebiliyorum. Daha önce de düzenli bir okur olmama rağmen kulübe üye olduktan sonra çok daha sistematik okumalar yapıyorum. Seçilen kitabı/yazarı destekleyecek çok güzel kitap önerileri geliyor. Kitapta kafama takılan ayrıntıları sorabileceğim ve beni yanıtsız bırakmayacağından emin olduğum yetkinlikte insanların olması güven veriyor ve beni daha çok okumaya, araştırmaya sevk ediyor. Birlikte gelişiyoruz diyebilirim ve en kıymetli olan şey de bu sanırım.” – Fatma Ekiz
  • “Kitap kulübünün en keyifli yanı, her toplantıda mutlaka beni şaşırtabilecek oldukça farklı açılardan yorumlar duyabilmek. Bu nedenle kulüp kitabı dışında okuduğum kitaplarda acaba diğerleri nasıl düşünürdü demekten kendimi alamıyorum. Kitaplar üzerine konuşabileceğim, birlikte film ve tiyatrolar izleyip tartışabileceğim büyük bir arkadaş grubunu farklı şekilde bir arada bulmak gerçekten de zor olurdu. Bu şekilde günlük ve mesleki hayatımda olaylara bakış açım ve yargılama şeklimin oldukça geliştiğini, zenginleştiğini söyleyebilirim.” – Buse Temuz
  • “Çok kitap okuyan (ya da okuduğunda iyi kitap okuyan) ve üzerine konuşmak isteyen, tiyatroya giden ve izlediği oyun üzerine de konuşmak, tartışmak isteyen, kendini geliştirmeyi seven, sosyal (ya da sosyalleşmeyi isteyip de bulundukları çevre dolayısıyla sıkışıp kalmış, gruplarında kendilerini yalnız ve asosyal hisseden) insanların bir kitap kulübü olmalı. Benimki İstanbul Edebiyat Kulübü olduğu için ve Başkanım da Burhan olduğu çok şanslıyım.” – Seda Kurt 
  • “Uzun yıllardır bir çok kitap kulübünde bulundum ama İstanbul Edebiyat Kulübü’nün hayatımdaki yeri çok özel. Kitap okuyan insanlarla bir arada bulunup edebiyata, kültüre, sanata dair sohbet etmek, beraberce tiyatrolara, sinemalara gitmek ve üzerine uzun uzun konuşmak tatmin edici bir deneyimdi. Kitapların sadece konularına değil, edebiyat tekniklerine dair de birçok şey öğrendim İEK sayesinde. İyi ki İEK var.” – Serdar Gülmez

Adı: İstanbul Edebiyat Kulübü
Buluşma Sıklığı: Üç haftada 1 kez
Hangi Türde Okuyorlar: Genelde roman seçiliyor. Romanlar arasında tür ayrımı yapılmaksızın her tür okunuyor.
Platform: İstanbul Kadıköy’de yüz yüze.
Kimler Katılabilir?: Edebiyat konuşmak isteyen herkes katılabilir.
Katılımcı Sayısı: 50 kişi
Kurucu: Burhan Kebabcı
Başvuru Link: https://istanbuledebiyatkulubu.org/kulube-uye-ol/
Instagram : _istanbuledebiyatkulubu_

Diğer kitap kulüplerini incelemek için tıklayın.