Soluk Salıncağı
Yazan: Herta Müller
Düzenleyen: Utku Özer
Herta Müller’ün Nobel Edebiyat Ödülü’nü aldığı yıl yayımlanan ve başyapıtı sayılan Soluk Salıncağı, Çağlar Tanyeri’nin çevirisiyle Türkçede.
Orjinal Adı: Atemschaukel
Orjinal Dili: Almanca
Ülke: Almanca
Türü: Kurgu
Yayın Tarihi: Ağustos 2009
Türkçe Baskı: Aralık 2025
Okur Yaşı: Yetişkin okuyucu
Sayfa Sayısı: 248
Çevirmen: Çağlar Tanyeri
Ebat: 13.5×19.5
İnceleme
Ocak 1945’in buz gibi bir sabahında, henüz on yedi yaşındaki Leo Auberg’in kapısı çalınır. Sovyetler Birliği’ndeki bir çalışma kampına gönderilecektir. Leo’nun önünde beş yıl vardır. Kampta hayat, bir gram ekmeğin, bir kürek kömürün, bir ölçü tuzun, bir tas çorbanın etrafında yeniden yazılır; insanın bedeni kadar düşüncesi de bu ölçülerin diline teslim olur.
Soluk Salıncağı’nın en sarsıcı tarafı, dehşeti büyük cümlelerle değil, “en sıradan şeylerin” yavaşça değişen işlevleriyle anlatması. Nesneler, kampın absürd gerçekliği içinde yalnızca araç değil, hayatta kalmanın hafızası hâline gelir.
Soluk Salıncağı, Gulag’ın ötesine uzanan bir iç yolculuk sunuyor. Beş yılın sonunda geri dönmek, kurtuluş değil, çoğu zaman içeride kalmaya devam etmektir. Hayatta kalmak, her zaman bir zafer değil, kimi zaman ağır, utançla karışık, sessiz bir yük olarak insanın içine yerleşir. Müller’ün romanı, tam da bu yüzden yalnızca bir kamp anlatısı değil, zorla susturulmuş bir tarihin, fısıltıyla taşınan bir travmanın ve ifade edilemeyeni dile getirme çabasının romanı olarak tanımlanıyor.
Herta Müller Kimdir?
1953 yılında Romanya’da doğan Herta Müller, Romanya’daki Alman azınlığa mensuptur. Savaş ve yerinden edilme deneyimi ailesinin ve yazısının merkezinde yer alır: annesi, İkinci Dünya Savaşı sonrasında beş yıl boyunca Sovyet çalışma kamplarında tutulmuştur; Müller ise Çavuşesku diktatörlüğünün baskısı altında büyümüştür.
Eğitimini tamamladıktan sonra bir makine fabrikasında çevirmen olarak çalışmış, Rumen gizli servisi Securitate’ye bilgi vermeyi reddettiği için işinden atılmış, çeşitli suçlamalarla hedef gösterilmiş ve defalarca sorgulanmıştır. İlk kitabı Niederungen, 1982’de Romanya’da sansürlenerek yayımlanmış; 1984’te Almanya’daki yayınıyla, yenilikçi dili ve imgelemi sayesinde çağdaş Alman edebiyatında güçlü bir etki yaratmıştır. 1987’den bu yana Berlin’de yaşamaktadır.
Müller, IMPAC Dublin Edebiyat Ödülü’nden Franz Werfel İnsan Hakları Ödülü’ne, Kleist Ödülü’nden Almanya Kitap Ödülü’ne uzanan pek çok ödülle onurlandırılmış; 2009 yılında, “şiirin yoğunluğu ve nesrin doğrudanlığını kullanarak yurtsuzların dünyasını betimleme yeteneğiyle” Nobel Edebiyat Ödülü’ne layık görülmüştür. Türkçede yayımlanan eserleri arasında Tek Bacaklı Yolcu, Yürekteki Hayvan ve Tilki Daha O Zaman Avcıydı yer alıyor.
Kaynaklar:
Book review: A vivid portrait of ‘The Hunger Angel’
The Hunger Angel by Herta Müller – review
Yeni çıkan kitap tanıtımlarını incelemek için tıklayın.
Yorumlar
Henüz Bir Yorum Yok