Sola Unitas Yayınları tarafından yayımlanan Mark Wolynn’in Seninle Başlamadı – Kalıtsal Aile Travmalarının Kim Olduğumuza Etkileri ve Sorunların Üstesinden Gelmenin Yolları adlı kitap, nesiller arasında bilmeden edinilmiş korku, duygu ve davranışlardan oluşan kalıtsal aile yapılarını, San Francisco’daki Kalıtsal Aile Travmaları Enstitüsü’nde gerçekleştirdiği deneysel gözlemleriyle yazdığı bir sentez. 

Recep Karagözlü / rkaragozlu@hotmail.com

Kalıtsal Aile Travması Nedir?

Wolynn, kalıtımsal zincirde yer alan acının her zaman kendi kendine sona ermeyebileceğini ya da zamanla azalmayabileceğini belirterek, asıl travmayı yaşayan kişi ölmüş, hikâyesinin üstü örtülmüş ve yıllar içinde saklı kalmış olsa bile, hayat tecrübesine ilişkin parçaların, anıların ve hislerin yaşamaya devam edebileceğini söylüyor. Kalıtımsal mirasın, bir travma olduğunda, bazen nesiller boyu bizi değiştirdiğini ifade ederek, keder, ıstırap ve sıkıntının her zaman bizimle bitmeyebileceğini dile getiriyor. Duygular ve duyumları -özellikle stres tepkisi, genlerimizin ifade şekli- çocuklarımıza ve torunlarımıza ileterek, travmamızı kişisel olarak yaşamamış olsalar bile onları benzer şekilde etkileyebileceğini, basitçe, çoğumuzun önceki nesillerin trajedilerini yeniden yaşadığını ve nadiren onlarla bağlantı kurduğumuzu okuyucuya aktarıyor.  

Çekirdek Dil Haritası

Seninle Başlamadı – Kalıtsal Aile Travmalarının Kim Olduğumuza Etkileri ve Sorunların Üstesinden Gelmenin Yolları adlı çalışmada, travmaların çözümlenmesinde kaynağın genellikle görünmez olmasının en büyük bariyerlerden biri olduğunu, duyguların anlaşılabilmesi için bir içerik olmadan hangi adımların atılacağının bilinemediğini, kaygılarımızı ve mücadelelerimizi anlatmak için kullandığımız kelimelerin fark ettiğimizden daha fazla şey anlatabildiğini, çekirdek dilin, travmanın kaynağını görünür hâle getirdiğini, böylece geçmişi yeniden yaşadığımız için oluşan acılardan kendimizi özgürleştirebildiğimizi aktarıyor. Çekirdek dil haritamızı oluşturabilmek için gerekli dört adımı, Çekirdek Şikâyet, Çekirdek Tanımlayıcılar, Çekirdek Cümle, Çekirdek Travma olarak sıralıyor. 

İlişkilerin Çekirdek Dili

Çoğumuz için en büyük özlem sevilmek ve mutlu bir ilişki kurabilmektir. Ne kadar başarılı olursak olalım, iletişim becerilerimiz ne kadar harika olursa olsun, aile geçmişimizle iç içe geçmiş bir hâlde olduğumuz sürece en çok sevdiğimiz kişiden kendimizi uzaklaştırırız. Wolynn, okuyuculara, çocukluklarındaki veya aile geçmişlerindeki çözülmemiş travmalarla bağlantılı endişelerinin ve korkularının duygusal olarak yüklü dilini tanımlamalarına yardımcı olarak kendini keşfetme ve iyileştirme sürecinde yol gösteriyor.

Kışkırtıcı sorularla, ilgili vaka çalışmaları ve bir dizi vücut merkezli alıştırma yoluyla okuyucuları, sorunlarının kaynağını ortaya çıkarmak için aile geçmişlerini araştıran dedektif olmaya yönlendiriyor. Eski, korku dolu görüntüleri nasıl güç ve şifa verenlere dönüştüreceklerini öğretiyor. Wolynn savlarını çeşitli öyküler üzerinden okurlarıyla paylaşıyor. Bunlardan bazıları: 

-Yıldız atlet adayı Jesse, uykusuzluk probleminin, bir fırtına sırasında elektrik hatlarını kontrol ederken donarak ölen hiç tanımadığı amcasından kaynaklandığını, bilinçsizlik hâlinde kendini bırakma konusunda duyduğu korkuyu yaşadığını anlıyor. 

– Ailesinin tüm birikimlerini kaybeden Gavin, babasının “eziklik” deneyimini tekrarladığını, otuz yıllık aradan sonra iletişim kurduğu babasından, ailede anlatılanın dışında bir gerçekle yüzleştiğinde görüyor.  

-Uçağa veya asansöre binemeyen klostrofobisi olan Sandy, babasının gaz odasında can veren anne babasıyla bağlantı kuruyor…

Sonuç olarak, Seninle Başlamadı, insanların yıkıcı kalıtsal aile kalıpları döngüsünü kırmalarına yardımcı olmak için adım adım rehberlik sunan türünün ilk kitabıdır. Wolynn, atalarımızın çözümsüz ıstıraplarının geçtiği bizim çoğunlukla bilmediğimiz yolları aydınlatmak konusunda ustaca bir iş çıkarıyor ve onlara acı bir şekilde bağlıyor. Kendimizi özgürleştirmek ve iyileştirmek için araçları ve becerileri -anlayış, yaratıcı diyaloglar ve şefkatli yeniden bağlanmayı birleştiren bir yaklaşım- veriyor.

Son günlerde popüler olan Ayvalık, Cunda Adası’nda geçen Netflix’in yeni dizisi Zeytin Ağacı’nda aile dizimi deneyimine ek olarak Seninle Başlamadı kitabını gördük. Konuya ilgisi olanların okuyabileceği iyi bir başlangıç kitabı.

(*Travma ya da örselenme, canlı üzerinde beden ve ruh açısından önemli ve etkili yaralanma belirtileri bırakan yaşantı, bir doku ya da organın yapısını ya da biçimini bozan ve dıştan mekanik bir etki sonucu oluşan yerel yara olarak tanımlanmaktadır. Bilinç dışından bireyin ruhsal yapısı üzerindeki etkisini sürekli hissettirir, birey sanki hep söz konusu yaşantıyla yüz yüze geliyormuş gibi bir duygunun içinde bulunur.)

(*TSSB-Travma Sonrası Stres Bozukluğu, kişiyi aşırı korkutan, dehşet içinde bırakan, çaresizlik yaratan, çoğu kez olağan dışı ve beklenmedik bir şekilde gerçekleşen olayların tetiklediği bir ruhsal travma ya da ruh sağlığı durumudur.  Bu olayların kişinin kendisinde veya bir yakınında ölüme yol açması ya da yaralanma tehlikesi yaratması durumunda ortaya korku, dehşet ve çaresizlik hisleri çıkabilir.) 

Mark Wolynn Kimdir?

Aile Takımyıldızı Enstitüsü ile Kuzey Kaliforniya Hellinger Enstitüsü Direktörü ve araştırmayı seven bir öğretim görevlisidir. Pittburgh Üniversitesinde İngilizce ve Psikoloji bölümünden mezun olmuştur. Arizona Üniversitesinde yüksek lisans eğitimini tamamlamıştır. Dünyanın pek çok yerinde hastanelerde, kliniklerde, eğitim merkezlerinde konferans ve atölye çalışmaları yapmaktadır. Pittsburg Üniversitesi gibi kurum ve kuruluşlarda eğitimler vermiştir. 25 dilde yayımlanan Seninle Başlamadı Gümüş Nautilus kitap ödülünü almıştır. Yazar, depresyon, anksiyete ve obsesif düşünceler, korku ve intihar eğilimi gibi konularda uzmanlaşmıştır. Kalıtsal Aile Travması alanında dünya lideri kabul edilen Wolynn; travma terapistlerine, psikologlara, psikoterapistlere, psikiyatristlere, ruh sağlığı uzmanlarına, koçlara, danışmanlara, eğitimcilere, doktorlara ve diğer sağlık pratisyenlerine eğitim ve öğretim sağlar.  Yazarın web sitesine buradan ulaşabilirsiniz.

Künye
Yayınevi: Sola Unitas Yayınları 
Orijinal İsmi: It Didn’t Start With You: How Inherited Family Trauma Shapes Who We Are and How to End the Cycle
Çevirmen: Mine Madenoğlu
Okur Kitlesi: Genel Okur Kitlesi
Türü: Psikoloji
Ülke: ABD 
Sayfa Sayısı: 278 

Diğer Okurdan içeriklerini okumak için tıklayın.